Anasayfa / ANALİZ / ÖSYM’NİN ENGELLİLERE SUNDUĞU İMKANLAR

ÖSYM’NİN ENGELLİLERE SUNDUĞU İMKANLAR

Engelli adaylar için ÖSYM’nin sunduğu imkanlar ve avantajlar çok iyi bilinmiyor. Engelli birçok aday bu imkan ve avantajlardan, bilgi eksikliğinden dolayı faydalanamıyor. İşte bu yazımızda ÖSYM Kılavuzlarında engelliler ile ilgili belirlenen tüm içerikleri özetlemeye çalışacağım.

ÖZEL YETENEK SINAVLARINDAKİ AVANTAJLAR

Özel yetenek sınavıyla öğrenci alan yükseköğretim programlarına başvurabilmek için adayların TYT’den 150 ve üzeri puan alması gerekirken; engelli öğrenciler için 100 ve üzeri puan almak yeterli oluyor. Bu adayların puanları, sınavın yapıldığı yıl dâhil 2 yıl süreyle geçerli oluyor.

“Adayların, durumlarını “engelli sağlık kurulu raporu” ile belgelemeleri kaydıyla özel yetenek sınavı ile öğrenci alan programlara başvurmaları halinde TYT puanları değerlendirmeye katılmadan (Kılavuzda yer alan formül kullanılmadan) kendi aralarında yapılacak ayrı bir yetenek sınav sonucuna göre değerlendirilerek, yetenek sınavını kazanan adayların kayıtları yapılır.

Kılavuzdaki bu maddeye göre engelli adayların TYT’den 150 ve üzeri alması gerekmediği gibi; puanları 2 yıl geçerli oluyor ve yerleştirmeleri de genel sıraya göre değil; kendi aralarında yapılacak özel yetenek sınavına göre yapılıyor.

EK PUAN VAR MI?

YKS kılavuzunda konuyla ilgili sadece aşağıdaki paragrafa yer veriliyor:

“Bedensel özelliklerinde ağır derecede ve sürekli olarak işlev kaybı veya bozukluğu (örneğin, bütün düzeltmelere rağmen bedensel, görme veya işitme gücünde tam ya da önemli ölçüde eksiklik) olması nedeniyle eğitim-öğretim hizmetlerinden yeterince yararlanamayan adayların seçme ve yerleştirme işlemleri engel türü, engel derecesi, puanları ve tercihleri göz önünde bulundurularak yapılacaktır. Sağlık kurulu raporlarında belirtilen engel dereceleri, ÖSYM tarafından incelenecek, adayların engelleri nedeniyle ayrı bir seçme ve yerleştirme işlemine tabi tutulup tutulmayacakları bu incelemelerin sonuçlarına göre belirlenecektir. Değerlendirme işleminde engel türü ve derecesi dikkate alınarak işlem yapılan adayların Sınav Sonuç Belgesi de buna uygun olarak düzenlenmiş olacaktır.

Kılavuzdaki bu maddeden biz şu sonuçlara varıyoruz:

  • Engelli adaylara verilen ek puanın bir standardı-kat sayısı yok. Adaylara engel derecelerine ve türlerine göre, tercihleri dikkate alınarak ek puan veriliyor. Ancak “şu engele ve şu orana şu kadar ek puan” gibi bir standart yok.
  • Engelli adayların engel türü ve derecesi yerleştirme işlemlerinde dikkate alınıyor ve ayrı bir seçme-yerleştirme işlemine tabi tutuluyor.
  • Engelli adayların tamamı ayrı bir seçme-yerleştirme işlemine tabi tutulmuyor; engel türü ve derecesi dikkate alınarak, ÖSYM’ce gerekli görülen durumlarda bu yola gidiliyor.
  • Engelli adayların sınav sonuç belgesi düzenlenirken, engel durumundan dolayı aldığı bir puan varsa bu belirtiliyor.

Bu şekilde engeli nedeniyle farklı bir puanlama ile değerlendirilen adayların yerleştirme sonuç belgelerinde şu şekilde bir ibare bulunuyor:“Sınav değerlendirme işleminiz, engel türünüz ve engel dereceniz dikkate alınarak yapılmıştır ve ek puanınız YKS puanlarınıza yansıtılmıştır. “ Yani, sınav sonuç belgenizde ek puan bölümünde herhangi bir puan yazmıyor. Obp’den aldığınız puana, engelinizden kaynaklı puan da eklenerek yerleştirme puanlarınız hesaplanıyor.

YKS BAŞVURU FORMU DOLDURULURKEN

Herhangi bir engeli bulunan adayların, YKS başvuru kılavuzunda örneği bulunan SAĞLIK DURUMU/ENGEL BİLGİ DURUMU ‘nu doldurmaları gerekmektedir. Formda ÖSYM sizden; kimlik bilgilerinizi, engel durumunuza ait bilgileri, sınav uygulaması ile ilgili taleplerinizi, sınav salonunda ihtiyaç duyacağınız araç-gereçleri işaretlemenizi istiyor.

YKS başvurusu yapılırken doldurulan YKS ADAY BAŞVURU FORMU’nda da: “SAĞLIK/ENGEL DURUM BİLGİLERİ” kısmında:

“YUKARIDA YER ALAN AÇIKLAMAYI OKUDUM VE SAĞLIK DURUMU/ENGEL BİLGİ FORMUNU DOLDURDUM.” bölümünü işaretlemeniz gerekiyor. Formu doldurmayan ve aday başvuru formunda ilgili maddeyi işaretlemeyen adaylar ilgili haklardan yararlanamıyor.

Tabi formu doldurmak engelli olduğunuzu ispatlamaya yetmediği için, ÖSYM sizden:

  • Devlet veya Üniversite hastanesinden alınmış engelli sağlık kurulu raporu/sağlık kurulu raporlarının onaylı bir örneğini,
  • Doldurulmuş Sağlık/Engel Bilgi Formunu,
  • Aday Başvuru Kayıt Bilgilerinin bir fotokopisini,
  • Engel/sağlık durumlarını anlatan dilekçeyi

başvuru süresi içerisinde ÖSYM’ye ulaştırmanızı istiyor. Sınav başvuru merkezlerinde başvuru yaparken, bu belgeleri yanınızda bulundurmalı ve sisteme bu bilgilerin girişinin yapılmasını sağlamalısınız. Başvurunuzu yaptıktan sonra, başvuru süresi içerisinde, bu evrakları başvuru merkezi aracılığı ile değil; doğrudan ÖSYM’ye postalamanız gerekmektedir. Ancak kalıcı engeli olan adaylar için ÖSYM 2014’ten itibaren verileri sakladığı için, bu adayların bu belgeleri göndermelerine gerek yoktur. Bu adaylar başvuru yaparken sistemde engel bilgilerini göreceklerdir.

Raporunuz kabul edildiği takdirde, ÖSYM sizi engel/sağlık durumlarına uygun şekilde sınava alacak ve gerekli ise okuyucu/işaretleyici yardımı verecek. Sınava Giriş Belgelerinizde “Engelli Salonu” yazılı olacaktır. Raporları kabul edilmeyen adaylar, YKS’ye başvuran diğer adaylar gibi işlem göreceklerdir..

Sınavda, kullanacağınız özel bir gerece zorunlu olarak ihtiyaç duyuyorsanız bu ihtiyaçları ve kullanacağınız gerecin ne olduğunu dilekçenizde ayrıntılı olarak belirtmelisiniz. ÖSYM’ce kabul edildiği takdirde bu gereçleri sınavda kullanabileceksiniz. Bu durumda “Engelli Salonu” yazılı olan Sınava Giriş Belgenizde sınava getirebileceğiniz araç gereç ve cihazlar da belirtilmiş olacaktır.

Başvuru süresi bittikten sonra engel durumu oluşan, Sınav günü bu durumda olacağı bir üniversite veya devlet hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporunda belirtilen ve sağlık kurulu raporunu dilekçe ekinde, sınavın yapılacağı hafta içerisinde Çarşamba günü saat 17.00’ye kadar ÖSYM Engelli Adaylar Daire Başkanlığı (EADB) 06800 Bilkent/ANKARA” adresine ulaştıran ve sağlık kurulu raporları kabul edilen adaylar, engel/sağlık durumları göz önünde tutularak “Engelli Salonlarında” sınava alınacaklardır.

SINAV ESNASINDA ENGELLİLERE SAĞLANAN KOLAYLIKLAR

ÖSYM engel çeşidine göre, adaylara bir takım kolaylıklar sağlıyor (okuyucu yardımı-işaretleyici yardımı-ek süre-büyük puntolu kitapçık-bazı sorulardan muafiyet-tekli salonda sınava girme imkanı gibi). Görme-İşitme-Bedensel-Diğer engel türleri ve Geçici engel durumu şeklinde yapılan tasnife göre adayların engellerinden kaynaklanan güçlüklerin hafifletilmesi amaçlanmaktadır. İlgili kolaylıkların neler olduğuna, başvuru kılavuzundaki “ENGELLİ/SAĞLIK SORUNU OLAN ADAYLARA SINAV UYGULAMALARI” bölümünden bakabilirsiniz. (2019 YKS Kılavuznda 35’inci sayfa ve davamı…)

ENGELLİ ADAYLARIN SINAV UYGULAMALARINDA GENEL KURALLAR

  • Engel/sağlık nedeniyle herhangi bir alet/araç gereç kullanan engelli adaylardan okuyucu talep edenler, il merkezinde ÖSYM tarafından hazırlanacak her türlü kablolu-kablosuz iletişimi kesilmiş sınav salonlarında sınava alınacaklardır.
  • Engeli nedeniyle herhangi bir elektronik alet/araç gereç kullanan engelli adaylar, il merkezinde ÖSYM tarafından hazırlanacak her türlü kablolu-kablosuz iletişimi kesilmiş sınav salonlarında sınava alınacaklardır.
  • Vücut üzerine monte edilen ve elektronik olmayan alet ve araçlarla (giysi altında olmak koşulu ile) sınava girecek adaylar, tercih ettikleri sınav merkezinde engelli salonlarında sınava alınacaklardır.
  • Engelli salonunda herhangi bir alet/araç gereç ile sınava giren aday olması durumunda Bina Sınav Sorumlusu Yardımcısı bu alet/araç gereci tek tek kontrol edecek, bu alet/araç gereç üzerinde metal unsurlar bulunmadığı takdirde adayı binaya alacaktır.
  • Metal nitelikli alet, araç gereç ve cihaz beyanında bulunmadığı halde üzerinde bu tür metal içerikli eşya olan adaylar, atanmış oldukları binalarda söz konusu alet, araç gereç ve cihazla sınava alınmayacaklardır.
  • İşaretleyici yardımı talep eden adaylardan engeli nedeniyle sınavda metal eşya/cihaz alet bulundurmak durumunda olanlar, sınavda soruları yüksek sesle kendileri okuyacak ise, il merkezinde ÖSYM tarafından hazırlanacak her türlü kablolu-kablosuz iletişimi kesilmiş sınav salonlarında sınava alınacaklardır.
  • Üzerinde cihaz bulunan engellilerden soruları yüksek sesle okumak isteyenler, il merkezinde ÖSYM tarafından hazırlanacak her türlü kablolu-kablosuz iletişimi kesilmiş sınav salonlarında sınava alınacaklardır.
  • Giysi altında kabul edilen cihazların sınav sırasında giysi üzerine çıkartılması veya bedenden ayrılması durumunda adayın sınavı geçersiz sayılacaktır. Aday, hemen Bina Sınav Sorumlusu odasına götürülerek sınav süresi boyunca burada bekletilecek, sınavdan sonra bina dışına çıkmasına müsaade edilecektir. Söz konusu cihaz tutanakla ÖSYM’ye gönderilecektir.
  • ÖSYM tarafından her türlü kablolu-kablosuz iletişimi kesilmiş sınav binalarına atanan adaylar, ihtiyacı olan araç gereç ve cihazları kendileri getireceklerdir. Sınavdan önce sınav görevlileri bu araç gereç ve cihazları kontrol edecek ve sınav güvenliğini zedeleyecek bir durum olmadığını onaylayıp kullanım izni verdiği takdirde adaylar, söz konusu araç gereç ve cihazlarını sınavda kullanabileceklerdir. Güvenlik ihlali yapan adaylar, sınav binalarına alınmayacaklardır.
  • Adaylar, sınavda kullanmak istedikleri cihazların özelliklerini de belirtir dilekçelerini, başvuru süresi içerisinde ÖSYM’ye ileteceklerdir. ÖSYM, cihazın özelliklerini inceleyecek ve gerekirse cihaz ile ilgili ek bilgiler talep ederek yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde adayın sınav merkezini belirleyebilecektir. ÖSYM tarafından onaylanmamış ve Sınava Giriş Belgesinde yazılı olmayan bir cihaz ile sınav binasına gelen adaylar, bu cihazları ile sınava alınmayacaklardır.

BURS-KREDİ BAŞVURULARINDA ÖNCELİK

Her ne kadar başvuru aşamaları ile ilgili olmasa da, bu yazıyı okuyacak her genç için önemli bir bilgi olması nedeniyle burs-kredi başvurularındaki durumu da belirtmek istedim. Engel yüzdesi %40’ın üzerinde olan adaylara başvurularda öncelik tanınıyor. Yani bu adaylara şehit çocuklarına, anne-baba kaybı yaşayanlara vb olduğu gibi, burs-kredi çıkma ihtimali daha yüksek.

Hakkında MÜRSEL AKGÜNEY

Kontrol Ediliyor

2019 YÖK ATLAS VERİLERİ EXCEL DOSYASI

YÖK’ün resmi sitesi YÖKATLAS’ta yayınlamış olduğu resmi verileri, arama-süzme yapabileceğiniz excel formatı haline getirdik. Veriler …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir